„Prost” kontra „Zum Wohl” – jak poprawnie wznosić toasty?
Najważniejszym punktem wspólnego picia alkoholu w Niemczech jest toast. To wręcz część niemieckiej kultury. Ten różni się jednak od rodzaju pitego alkoholu, jak i sytuacji. Podstawowym i najbardziej znanym zwrotem języka niemieckiego jest „Prost„. Słowo to pochodzi z łaciny, prosit oznaczało bowiem „niech przyniesie korzyść”. Wyrażenie „Prost” odpowiada polskiemu „Na zdrowie”, czyli najpopularniejszemu, krótkiemu toastowi.
„Prost” używamy najczęściej w luźnym towarzystwie, przy kuflu piwa.
Jeśli szukasz bardziej eleganckiej wersji krótkiego toastu, spróbuj powiedzieć „Zum Wohl„. Ten toast używany jest w bardziej oficjalnych okolicznościach, szczególnie przy kieliszku wina lub szampana.
Istnieją oczywiście także inne, krótkie toasty, które często używane są tylko w danym regionie, jak np. Oans, zwoa, g’suffa!
Najpopularniejsze niemieckie toasty
Klasyki – krótkie i uniwersalne
Te zwroty są ważną częścią języka niemieckiego podczas spotkań przy kuflu czy kieliszku. W ten sposób zachęcisz współtowarzyszy do wypicia i okażesz im jednocześnie szacunek. Pamiętaj, że w Niemczech nawet najkrótszy Trinkspruch ma znaczenie.
- Prost! – Na zdrowie! To najpopularniejszy zwrot, używany głównie przy piwie.
- Zum Wohl! – Na zdrowie! Bardziej elegancka wersja „Prost”, używana często przy winie, szampanie lub w restauracji.
- Auf uns! – Za nas! Bardzo popularne w gronie przyjaciół.
- Auf dich! / Auf euch! – Za Ciebie! / Za Was!
- Hau weg! – Do dna! Potocznie: „walnij to/wypij to”.
- Ex und hopp! – Do dna i hop! Sugeruje wypicie duszkiem.
Rymowane toasty (Trinksprüche) – królują na imprezach
Oczywiście, tak jak w języku polskim, tak w niemieckim istnieje wiele dłuższych i zabawniejszych toastów. Te wypowiadane są często podczas imprez ze znajomymi czy na dużych imprezach typu Oktoberfest. Oto kilka najpopularniejszych:
| Toast po niemiecku | Polskie tłumaczenie | Wyjaśnienie |
| Nicht lang schnacken, Kopp in Nacken! | Dość gadania – czas chlania! | Kultowy toast z północnych Niemiec (Hamburg). Oznacza przejście do rzeczy. |
| Zwischen Leber und Milz passt immer noch ein Pils. | Między wątrobą a śledzioną zawsze zmieści się piwo – wiadomo | Idealny, gdy ktoś mówi, że nie może już więcej zjeść, ale piwo zmieści. |
| Sport ist Mord, nur Sprit hält fit. | Sport to morderstwo, tylko alkohol (paliwo) utrzymuje w formie. | Bardzo popularny żartobliwy toast anty-sportowy. |
| Müde bin ich, geh’ zur Ruh’, decke meinen Bierbauch zu. | Jestem zmęczony, ułożę się do snu, przykrywam mój piwny brzuch. | Parafraza popularnej niemieckiej modlitwy wieczornej dla dzieci. |
| Flüssig Brot macht Wangen rot. | Płynny chleb (piwo) sprawia, że policzki są czerwone. | Parafraza niemieckiego przyszłowia „Trocken Brot macht Wangen rot“. |
Kultowy „rytuał” – Zur Mitte, zur Titte, zum Sack, zack zack!
Istnieje także toast, który nie tylko należy wypowiedzieć przed wypiciem, lecz także pokazać. Jest bardzo popularny wśród młodzieży i raczej na luźniejsze wydarzenia (np. Oktoberfest).
„Zur Mitte, zur Titte, zum Sack, zack zack!” luźno tłumaczone oznacza „Do środka, do cycka, do jaj – raz, dwa, haj!”.
Zastanawiasz się jak wykonać jednak ruchy tego toastu? Oto Instrukcja:
- Zur Mitte: Stukamy się kieliszkami/kuflami na środku.
- Zur Titte: Przyciągamy szklanki do klatki piersiowej.
- Zum Sack: Opuszczamy szklanki nisko (w okolice krocza).
- Zack, zack: Szybko pijemy i odstawiamy (często z mocnym uderzeniem o stół).
Pamiętaj! Jest to toast nieformalny i nieco niestosowny, nie nadaje się na kolację z szefem, ale na imprezę ze znajomymi jest idealny.
Dlaczego trzeba patrzeć sobie w oczy?
W Polsce przesąd o patrzeniu w oczy w trakcie picia wprawdzie jest znany, lecz nie jest postrzegany jako konieczność. Nieco inaczej wygląda sytuacja nad Renem. W Niemczech ważne, byś nie zapomniał utrzymywać kontaktu wzrokowego w trakcie stukania kieliszkiem i picia. Jeśli tego nie zrobisz, grozi Ci 7 lat nieszczęścia lub co gorsza nieudanego seksu! Niemcy traktują to pół-żartem, pół-serio, ale bardzo pilnują tej zasady.
Popularny jest także zakaz krzyżowania rąk nad stołem podczas stukania się kuflami lub kieliszkami. Nie jest jednak tak surowo przestrzegany, jak zasada patrzenia w oczy.
Kultura piwna w Niemczech – więcej niż Oktoberfest
Reinheitsgebot
To Bawarskie Prawo Czystości pochodzące z 1516 roku. Określało ono, że w skład piwa wchodzić może tylko woda, chmiel, słód. Z biegiem lat ta zasada, została zmodyfikowana do Niemieckiego Prawa Czystości, które jako składnik piwa uznaje także drożdże.
Regionalizacja piwa
W zależności od tego, w jakim regionie Niemiec przebywasz, znajdziesz inne piwa na sklepowych regałach. Nie tylko preferencje są inne, lecz także same rodzaje piw różnią się znacząco. Oto krótka lista piw preferowanych w danych regionach:
- Bawaria: Helles i Weizen (podawane dużych kuflach – Maß).
- Kolonia: Kölsch (podawane w małych szklaneczkach, kelnerzy lokalu Köbes przynoszą kolejne bez pytania, dopóki nie przykryjesz szklanki podstawką).
- Północ: Pils (cierpki i gorzki smak).
W całym kraju popularne są także mieszkanki piwa, czyli Radler i Diesel. Radler to piwo z lemoniadą, a Diesel to piwo z colą.
Wino i Schnapps – co piją Niemcy poza piwem?
Niemcy to jednak nie tylko piwo. Ilu mieszkańców kraju, tyle preferencji alkoholowych. Bardzo popularne jest nad Renem wino. Niemcy stawiają przede wszystkim na produkowanego w kraju Rieslinga. Ilość produkowanych w Niemczech win jest jednak znacząco większa.
Bardzo popularny jest także winny szprycer Weinschorle. To mieszkanka wina z wodą gazowaną.
Na koniec imprezy czy spotkania mieszkańcy Niemiec chętnie piją tzw. rozchodniaczka, czyli Absacker. Przyjmuje on formę mocnego alkoholu podawanego w kieliszku.
Prawo i obyczaje – Feierabendbier, Wegbier i wiek
W Niemczech obowiązują także liczne tradycje związane z alkoholem. Służą one zacieśnianiu więzi przykładowo między współpracownikami.
Feierabendbier: Tradycja wyjścia na piwo po pracy. To symbol przejścia z trybu zawodowego w prywatny.
Wegbier (piwo na drogę): Tradycja obowiązująca głównie w Berlinie. Wymaga picia piwa w drodze na imprezę lub do domu.
Picie w miejscach publicznych: W Niemczech nie ma zakazu picia alkoholu w miejscach publicznych (chyba że obowiązują inne lokalne przepisy). Widok grup znajomych w parku z piwem nie jest więc niczym nadzwyczajnym.
Ciekawostka! Czy wiesz, że alkohol niskoprocentowy, czyli piwo i wino dozwolone jest w Niemczech od 16 lat, mocne alkohole z kolei od 18 roku życia.
Polska vs Niemcy – różnice w kulturze picia
| Różnice | Niemcy | Polska |
| Tempo picia | piją wolniej, delektują się napojem | wypijają alkohol szybciej, często do dna |
| Najpopularniejszy alkohol | Piwo | Wódka |
| Toast | Krótkie | Zarówno krótkie, jak i długie przemowy |
Słowniczek niemieckiego imprezowicza
- Noch ein Bier, bitte – Poproszę jeszcze jedno piwo).
- Zahlen, bitte – Poproszę rachunek (często płaci się od razu przy stoliku).
- Stimmt so – Reszty nie trzeba.
- Noch eins, bitte – jeszcze jedno poproszę.
- Das ist alles – To wszystko.
- das Bier – piwo.
- der Wein – wino.
- der Alkohol – alkohol.
- der Wodka – wódka.
- der Likör – likier.
- der Coctail – drink.
- der Biergarten – ogródek piwny.
Podsumowanie
Zasady picia alkoholu w Niemczech nie są więc skomplikowane, lecz ważne by o nich pamiętać. Weź więc kieliszek lub kufel do ręki, wypowiedz krótki toast i wypij patrząc swoim współpijącym w oczy. W ten sposób nie tylko zaimponujesz znajomym, lecz także pokażesz, że szanujesz lokalne tradycje i kulturę. Prost!
Zdjęcia: Freepik
