Wprawdzie sankcje naklada się na coraz mniej osób pobierających świadczenie Harz IV, lecz ci, których rzeczywiście dotykają blokady, muszą liczyć się z poważnymi konsekwencjami. Kto nie dotrzyma bowiem obowiązku współdziałania (tzw. Mitwirkungspflicht), może otrzymać blokadę wypłacania świadczeń. Tak zadecydował bowiem krajowy sąd ds. socjalnych (Landessozialgericht) w Nadrenii Północnej – Westfalii w trakcie postępowania w trybie przyspieszonym. Decyzję tą podjęto na skutek pewnego kuriozalnego procesu. Urząd Jobcenter zablokował bowiem pewnemu mężczyźnie wypłatę Harz IV, ponieważ ten odmawiał podjęcia pracy, ponieważ nie zgadzał się z obecnym systemem gospodarczym Niemiec.
Sprawa ma jednak również drugie dno. Świadczeniobiorcy są bowiem zobowiązani do aktywnego poszukiwania pracy. Obowiązek współdziałania jest dokładnie opisany w paragrafach 60-64 kodeksu prawa socjalnego (SGB I). Kto nie dotrzymuje tego obowiązku bez podania ważnych powodów, musi liczyć się ze skróceniem lub zablokowaniem zasiłku dla bezrobotnych. Dotychczas najwyższą karą było zmniejszenie świadczenia o 60%. W przypadku wcześniej opisanego mężczyzny, Jobcenter nie przyjęło tłumaczenia bezrobotnego i zablokowało mu wypłatę Harz IV na trzy miesiące. Mężczyzna chciał więc wywalczyć drogą sądową przywrócenie zasiłku, lecz sąd w Akwizgranie potwierdził, że takie działanie jest zgodne z prawem. Podobnego zdania byli także sędziowie z krajowego sądu ds. socjalnych.
Jednak jakiś czas temu w podobnym procesie, sąd zadecydował, że świadczeniobiorca, któremu skrócono zasiłek dla bezrobotnych o 60%, ma prawo do godnego minimum egzystencji. Ostateczną decyzję, prawdopodobnie jeszcze w tym roku, podejmie więc teraz Federalny Trybunał Konstytucyjny.
Z danych Federalnego Urzędu Pracy wynika, że w 2018 roku nałożono sankcje na 904 tys. osób. To o 49 tys. mniej niż w 2017 roku. Należy także zaznaczyć, że liczba osób, na które nałożono blokady, jest mniejsza od liczby samych sankcji, ponieważ świadczenia niektórych osób zostały skrócone kilkukrotnie. W 2018 roku zmniejszony zasiłek dla bezrobotnych otrzymało więc 441 tys. mieszkańców Niemiec.
